bevrijding

Kwamen die Amerikanen nou maar eens een keer, vier en een halve maand zijn wij nu hier en steeds leven wij, jongens van de Wetering, nog, dankzij een Hogere Macht die nog sterker is dan de Führer. Maar slap, ontzettend slap zijn we. Een volle schep grond kunnen we niet meer vergooien.

Willem zandbergen

De gevangenen krijgen af en toe berichten door waaruit blijkt dat de Amerikanen steeds dichterbij komen. Voor velen komt de bevrijding net op tijd, de meesten zijn aan het einde van hun Latijn. Begin april horen ze dat de Amerikanen erg dichtbij zijn. Plotseling doen de Duitse leidinggevenden en bewakers een stuk aardiger. Een dag later, op 6 april 1945, komen ze erachter dat de SS’ers gevlucht zijn. Ze nemen de concentratiekampgevangenen die kunnen lopen mee op een dodenmars richting Bergen Belsen.
De achtergebleven gevangenen zijn echter doodsbenauwd dat de SS’ers terugkomen om de bewijzen van hun gruweldaden te vernietigen. ’s Middags durven ze het aan om bij het hek te kijken. Ze denken ontroerd terug aan de jongens die in de dagen ervoor zijn vermoord. Gedreven door honger durven enkelen het aan om het kamp te verlaten om in de omgeving op zoek te gaan naar voedsel. Anderen willen niet langer wachten en verlaten het kamp, op weg naar huis, dwars door frontgebied.

Op 10 april 1945 trekken de Amerikanen met de 84. Infanterie divisie het kamp binnen. Onder hen is de latere Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken Henry Kissinger.

Beelden bevrijding KZ Ahlem. Let op: bevat schokkende beelden!

De dwangarbeiders die ziek zijn achtergebleven worden door de Amerikanen overgebracht naar ziekenhuizen in de omgeving. In het ziekenhuis St’ Josephstift in Hannover-Linden worden een tiental gevangenen opgenomen. Sommigen verblijven daar meer dan een maand.

Voor de bevrijde Nederlanders breekt een onzekere tijd aan. Hoe komen ze weer terug naar Nederland? Door de bevrijders wordt niets geregeld, ze moeten maar zien hoe ze thuis komen. Voor hen volgt een wekenlange en zware tocht door een land dat in puin ligt en waar niemand te vertrouwen is. Toch zullen velen onderweg kennismaken met ‘goede’ Duitsers die de vluchtelingen in huis nemen en verzorgen totdat ze weer sterk genoeg zijn om verder te reizen. Er ontstaan soms levenslange vriendschappen.